Droga Rosji do neototalitaryzmu: eksperci ostrzegają przed niebezpieczeństwami!
Odkryj, jak eksperci z Erfurtu analizują wyzwania związane z rozwojem neototalitarnym w Rosji. Nacisk położony jest na bieżące dyskusje na temat konfliktu na Ukrainie i potrzeby opracowania europejskich strategii bezpieczeństwa w roku 2025.

Droga Rosji do neototalitaryzmu: eksperci ostrzegają przed niebezpieczeństwami!
Napięcia geopolityczne między Rosją a Ukrainą osiągają nowy wymiar, szczególnie w obliczu ciągłej agresji i ofiar śmiertelnych. Z bieżących obserwacji ekspertów wynika, że zagrożenie, jakie niesie ze sobą neototalitarna polityka Władimira Putina, jest istotne nie tylko dla Ukrainy, ale także dla całej Europy. Oceny te dobitnie podkreśliła Maria Domańska, ekspert ds. Rosji w polskim think tanku OSW, podczas dyskusji w Erfurcie 11 listopada 2025 r. Zdaniem Domańskiej droga do coraz bardziej autorytarnej Rosji torowana jest od lat 2011/2012, czemu towarzyszyły masowe demonstracje w Rosji, zwłaszcza po powrocie Putina na prezydenta. Podkreśla, że system Putina charakteryzuje się silnym powiązaniem polityki zagranicznej z wewnętrzną i argumentuje, że Kreml potrzebuje wojny, aby wzmocnić swoją legitymizację.
W tym kontekście Irina Scherbakova z organizacji praw człowieka Memoriał mówi o drakońskim aparacie represyjnym charakteryzującym się torturami i morderstwami. Nawet po 2012 roku doszło do protestów przeciwko reżimowi Putina, ostatnio na pogrzebie Aleksieja Nawalnego w 2024 roku. Czerbakowa podkreśla, że kontrola państwa nad społeczeństwem obywatelskim stale rośnie. Historyk i założyciel LibMod, Ralf Fücks, również ilustruje wyzwania stojące przed Europą i wzywa do ponownego przemyślenia w Niemczech i UE, aby przeciwstawić się „sojuszowi dyktatur”.
Esej, który zmienił świat
Centralnym aspektem jest esej Władimira Putina „O historycznej jedności Rosjan i Ukraińców”, opublikowany 12 lipca 2021 r., zaledwie sześć miesięcy przed inwazją Rosji na Ukrainę w lutym 2022 r. W tym zwięzłym dokumencie Putin kwestionuje istnienie Ukrainy i postrzega ją jako część historycznego „trójjedynego narodu rosyjskiego”. Historycy i analitycy opisują esej jako imperialistyczny i rewizjonistyczny historyczny. Tezy eseju, czyli rosyjski pogląd na Ukrainę i Ukraińców, wyraźnie pokazują, że Putin opiera się na wpływach zachodnich i za kryzys w Donbasie obwinia Kijów. To nie tylko sygnał retoryczny, ale i geopolityczny – w jego uwagach Ukraina jest przedstawiana jako instrument Zachodu służący osłabianiu Rosji.
Trwający konflikt, który rozpoczął się aneksją Krymu w 2014 roku, oraz agresja militarna Rosji ma na celu obalenie ukraińskiej państwowości. Według obecnego stanu z Ukrainy uciekło ponad 6,5 miliona uchodźców, a w wyniku tego kryzysu powstało 3,6 miliona osób wewnętrznie przesiedlonych. Eksperci przyznają, że na terytoriach okupowanych wzrasta liczba przestępstw dotyczących praw człowieka popełnianych wobec ludności cywilnej.
Planowane jako rzeczywistość
W ostatnich latach Rosja wielokrotnie przeprowadzała poważne ataki wojskowe na Ukrainę, często wymierzone w infrastrukturę krytyczną, zwłaszcza w sektorze energetycznym. Jednak do maja 2024 r. ukraińskie siły zbrojne były w stanie odzyskać część ziemi kawałek po kawałku pod ogromnym naciskiem i stratami. W tym miejscu Fücks żąda również dalszego wspierania Ukrainy, aby utrzymać presję, tak aby była wystarczająco silna, aby ostatecznie zakończyć wojnę. Jego zdaniem sukcesy armii ukraińskiej na Krymie i w regionie Morza Czarnego są zachęcającymi sygnałami w stale eskalującym konflikcie.
Społeczność międzynarodowa pod przewodnictwem Stanów Zjednoczonych i Niemiec zatwierdziła w maju 2024 r. zezwolenie Ukrainie na operacje przeciwko rosyjskim celom, zmieniając dynamikę konfliktu. Niemniej jednak nadal istnieją poważne obawy dotyczące nasilenia represji w Rosji i dalszej eskalacji konfliktu. Świat obserwuje, że potrzeba zajęcia jasnego i zdecydowanego stanowiska wobec autorytarnego reżimu w Moskwie staje się coraz pilniejsza.
Nie wiadomo, dokąd zmierza polityka międzynarodowa, ale jedno jest pewne: wyzwania, jakie niosą ze sobą decyzje geopolityczne i agresja militarna, wpływają również na życie w Europie i je kształtują. Dlatego do nas należy uważne monitorowanie rozwoju sytuacji i podejmowanie odpowiednich działań.
Bez wątpienia znajdujemy się w krytycznym momencie, który stwarza zarówno możliwości, jak i wyzwania. Bieżące rozmowy i analizy tej dynamiki są zatem ważniejsze niż kiedykolwiek.
Aby uzyskać więcej informacji i głębszy wgląd w temat, odwiedź artykuły z Zrozumienie Rosji, Wikipedia I bpb.de.