Vecht om geld: aartsbisdom Berlijn trotseert dalende kerkaantallen!

Vecht om geld: aartsbisdom Berlijn trotseert dalende kerkaantallen!

De kerkbelasting in het aartsbisdom Berlijn staat voor een cruciale hindernis. Sinds 2015 heeft de katholieke kerk daar een daling van het ledenaantal gezien van 409.000 naar 350.000. Dit maakt deel uit van een grotere trend die de gehele katholieke kerk in Duitsland ervaart: in totaal heeft zij sinds 2015 20% van haar leden verloren. Ondanks deze zorgwekkende ontwikkeling heeft het aartsbisdom Berlijn recordbedragen op de kapitaalmarkt geïnvesteerd, wat de vraag oproept: wat zal er nu gebeuren met de kerkfinanciën?

Uit het financiële rapport van het aartsbisdom blijkt dat het gemiddelde jaarlijkse overschot sinds 2020 een verbazingwekkende 50 miljoen euro bedraagt. Daarnaast stegen de kerkbelastinginkomsten van 108 miljoen euro in 2013 naar 168 miljoen euro op de laatste balans. Een blik op de cijfers maakt de uitdaging duidelijk: met gemiddeld 474 euro aan kerkbelasting per katholiek in 2018 draagt ​​de kerkbelasting aanzienlijk bij aan de financiering van het aartsbisdom. 34% van deze inkomsten gaat immers naar pastorale zorg, terwijl 23% wordt gebruikt voor scholen en kinderdagverblijven en 29% voor administratie. Dit maakt duidelijk hoe belangrijk deze inkomsten zijn in tijden van teruglopende ledenaantallen.

Nieuwe versie van de kerkelijke belastingregels

De nieuwe kerkelijke belastingregels van de aartsbisschop van Berlijn brengen een belangrijke verandering teweeg in het beheer en de inning van kerkbelastingen. Dit bepaalt dat de belastingplicht voor leden van de katholieke kerk die in het aartsbisdom Berlijn wonen, begint zodra zij tot de kerk worden toegelaten of hun woonplaats vestigen. Maar wat geldt er bij een verhuizing of ontslagverklaring? De belastingplicht eindigt dan aan het einde van de kalendermaand waarin u uw woonplaats opgeeft. In tijden van ernstige teruggang in het ledenaantal is dit aspect van bijzonder belang.

De kerkbelasting kent verschillende vormen, waaronder de kerkbelasting op inkomen, de minimale kerkbelasting en het bijzondere kerkgeld bij huwelijken van verschillende geloofsovertuigingen. Deze regeling is bedoeld om niet alleen de kosten van het aartsbisdom te dekken, maar ook die van de parochies en andere katholieke instellingen. En hoewel de belastinginkomsten blijven stijgen, zou het tij kunnen keren: voorspellingen wijzen op een mogelijke halvering van het ledenaantal in 2060, wat ook gevolgen zou kunnen hebben voor de financiële basis van de kerk.

De uitdagingen van het lidmaatschap nemen af

Er is echter een beetje hoop voor de kerk: ondanks de teruggang in het ledenaantal vertonen de financiën een zekere stabiliteit. In 2022 zal er sprake zijn van een stijging van de kerkelijke belastinginkomsten, die werden opgetekend op 6,73 miljard euro. Tegelijkertijd is de trend van terugtrekkingen alarmerend: in 2022 verlieten ruim 522.000 mensen de katholieke kerk met rust, wat een recordhoogte is. Dit valt niet te ontkennen: de samenleving zal de gevolgen voelen van deze golf van terugtrekkingen, aangezien veel sociale instellingen afhankelijk zijn van deze donaties.

Over het geheel genomen bevindt het aartsbisdom Berlijn zich nog steeds in een gespannen situatie waarin het belangrijk is om zijn vermogen om op te treden te waarborgen, ondanks de dramatische daling van het ledenaantal. De geplande fusie van 97 parochies naar 35 in 2026 is een stap in deze richting. Ook het besluit om een ​​aantal van de circa 800 panden op te geven of anders te gebruiken laat zien hoe ernstig de situatie is. Terwijl de kerk werkt aan het opbouwen van haar financiële basis, zal de toekomst van het gemeentewerk afhankelijk blijven van de samenstelling van het ledenbestand.

De koers voor de toekomst is daarmee uitgezet. Gezien het afnemende ledenaantal en de daaruit voortvloeiende druk op de kerkfinanciën, valt nog te bezien of het aartsbisdom Berlijn de huidige uitdagingen kan overwinnen. Wat echter duidelijk is, is dat het aartsbisdom alle middelen moet mobiliseren om een ​​duurzame koers voor de komende jaren te vinden. De tijd zal leren of het aartsbisdom deze stormachtige wateren met goede hand kan bevaren.

Meer informatie over de kerkelijke belastingregeling vindt u op de website Aartsbisdom Berlijn. Een gedetailleerd overzicht van de impact van het dalende ledenaantal op de kerkfinanciën wordt gegeven door Zondag krant mits. Het geeft ook informatie over de huidige status van de kerkfinanciën RBB24.