Vijf jaar Afrikaanse varkenspest: Zuid-Brandenburg haalt opgelucht adem!

Vijf jaar Afrikaanse varkenspest: Zuid-Brandenburg haalt opgelucht adem!

Vijf jaar na de eerste uitbraak van Afrikaanse varkenspest (AVP) in Duitsland blijven de sporen van de ziekte zichtbaar. Het eerste geval werd in 2020 geregistreerd in het district Spree-Neiße en sindsdien is de situatie in Brandenburg aanzienlijk veranderd. Dit meldt RBB24. Het laatste bevestigde geval van een AVP-infectie dateert van ruim anderhalf jaar, en pas in maart 2025 werd het laatste kerngebied van de epidemie in Brandenburg opgeheven. Vanaf nu kan de regio zichzelf presenteren als vrij van AVP-gevallen, zoals bevestigd door de officiële dierenarts Helfried Kröber.

Pogingen om AVP in te dammen hebben geresulteerd in de bouw van meer dan 200 kilometer aan beschermende hekken rond de getroffen gebieden, vooral langs de Poolse grens. Ondanks de afschaffing van het laatste kerngebied blijven enkele uitsluitingszones en beschermende maatregelen van kracht. Dit is bedoeld om te voorkomen dat het virus opnieuw wordt geïntroduceerd, wat een bijzonder risico met zich meebrengt vanwege het grote aantal wilde zwijnen in de aangrenzende gebieden.

Economische gevolgen voor boeren

De economische excessen van de ASP mogen niet worden onderschat. Boer Bernd Starik, die rechtstreeks door de ziekte werd getroffen, leed zware verliezen: maar liefst 85 procent van zijn varkenspopulatie ging na de uitbraak verloren. Als gevolg van de uitgebreide maatregelen werd een exportverbod opgelegd, waardoor Starik gedwongen werd 25 werknemers te ontslaan. Om zijn overgebleven dieren te beschermen, vertrouwt hij nu op strikte bioveiligheidsmaatregelen om ervoor te zorgen dat er geen contact is met andere varkens of besmette omgevingen.

Afrikaanse varkenspest is een aangifteplichtige dierziekte die zowel tamme als wilde varkens treft. De symptomen van AVP zijn ernstig en omvatten verlies van beweging en eten, koorts, diarree en braken. De infectie leidt vaak tot grote verliezen in de getroffen bestanden, zoals blijkt uit huidige onderzoeken. Volgens de informatie zijn in totaal 19 varkenskuddes en diverse wilde zwijnen getroffen sinds de verspreiding van het virus in Duitsland. Focus op dierenwelzijn.

Bewakings- en inperkingsmaatregelen

Het monitoren van de populaties wilde zwijnen en intensieve jacht zijn essentiële maatregelen om de ziekte te bestrijden. Sinds de uitbraak is de populatie wilde zwijnen in het zuiden van Brandenburg drastisch verminderd – van ruim 6.300 dieren in 2020 tot ongeveer 680 in april 2025. Er is ruim 500 kilometer aan wildhekken geplaatst, terwijl sommige hekken in het noorden van het district al worden afgebroken. Het plan is om ongeveer 130 kilometer permanente afrastering tussen Cottbus en Burg/Spreewald te ontmantelen, hoewel beschermende corridors behouden zullen blijven om verdere uitwisselingen met Polen en Saksen te voorkomen.

Het risico van herintroductie van AVP mag niet worden onderschat. Hoe FLI Naar verluidt wordt de situatie in de buurlanden in het oosten gekenmerkt door een hoge concentratie wilde zwijnen en ontoereikende bioveiligheidsmaatregelen. De risico's van besmetting door illegale verwijdering of binnengebrachte jachttrofeeën en door de handel in besmet vlees blijven hoog.

Samenvattend kan worden gezegd dat vijf jaar na de uitbraak van AVP de landbouw in Brandenburg voor uitdagingen staat die zowel schade als nieuwe structuren in de veehouderij vereisen. De voorbeelden van boeren als Bernd Starik laten zien hoe diep de verandering was en welke nieuwe aanpak nodig is om de varkenspopulaties te beschermen en de dierziekte onder controle te houden.